Buddleja's of vlinderstruiken voor de tuin? Oh? Wat fladdert daar zo mooi?

Over Buddleja en vlinders

De vlinderstruik of Buddleja is een bladverliezende struik met een rijke bloei, genoemd naar de Engelsman Adam Buddle en komt uit West-China. De bij ons geteelde soorten en rassen behoren tot de opvallendste en dankbaarste bloeiende struiken. Ze verlangen warme groeiplaatsen in de volle zon en een tamelijk droge grond. Er zijn tal van rassen beschikbaar met prachtig gekleurde bloemen. Allen worden door een stormloop van vlinders bezocht. Vooral de pauwoog, de kleine vos en de Atlanta lijken erg op de nectar verzot te zijn. Een zonnige standplaats bevordert het vlinderbezoek.

Buddleja soorten en cultivars voor de tuin  
Mini buddleja's 
Buddleja op het terras 
Snoeien 
Vlinders 

Vlinders zijn insecten, net zoals mieren, pissebedden, muggen en bijen. De meeste insecten worden niet zo vriendelijk door mensen behandeld. Vlinders vormen hierop een uitzondering, omdat ze vaak van die mooie, bontgekleurde vleugels hebben. Toch gaat het niet zo goed met de vlinders. In de afgelopen jaren zijn er verschillende vlindersoorten uitgestorven en weer andere vlindersoorten zijn zeldzaam of zeer zeldzaam geworden. Een waardplant die sterk wordt verdrongen is o.a. ook de distel. Jammerlijk want wilde distels zijn een voedingsbron voor distelvinken, vlinders en bijen. Denk jij daar in de toekomst eens aan? Klik hier voor meer over de distels.

Buddleja's voor de tuin  

Buddleja davidii is de omvangrijkste en belangrijkste soort binnen dit geslacht die tal van hybriden kent. Het zijn sterk groeiende 2,5 tot 3 meter hoog groeiende struik. De struik wordt in regel elk jaar sterk teruggesnoeid. De bloemen 10-30 cm lang aan de uiteinden van het nieuwe hout als rechtopstaande tot overhangende pluimen. Welke zijn nu de mooiste? Het antwoord is vaak afhankelijk van uw persoonlijke smaak. Vaak zijn de mooiste cultivars ook het meest vorstgevoelig.

Een overzicht van enkele populaire cultivars binnen het sortiment:

	Buddleja davidii 'Dartmoor' is een robuuste hybride die vermoedelijk afkomstig is uit de kruising van Buddleja davidii met Buddleja var. nanhoensis. De plant is reeds van in 1971 bekend en bloeit met vertakte paarse bloeiaren. Heeft lange en smalle bladeren.
	Buddleja davidii 'Empire Blue' is afkomstig uit de U.S.A. en vormt prachtige diepblauwe pluimen met opvallende gele hartjes. De groeiwijze is sterk en goed vertakt. Een van de mooiere cultivars voor de tuin.
	Buddleja davidii 'Ile de France' is zoals je kon vermoeden afkomstig uit Frankrijk en kan bij ons nogal gemakkelijk invriezen. Hij werd in 1930 door Nonin gewonnen. Niettemin een aanrader omwille van zijn rijke bloei met opvallende lange bloempluimen. De groei is breed opgaand met overhangende toppen.
	Buddleja davidii 'Lochinch' is een kruising tussen Buddleja davidii en Buddleja fallowiana. Hij is 1959 in Lochinch, Schotland gewonnen. Een heel mooie vlinderstruik met donzige, grijsachtige bladeren. De plant produceert volle, conische violetblauwe pluimen. In elke bloem zit een oranje oogje. Men beschouwd deze soms als een topper onder de vlinderstruiken.

Mini buddleja's 

De meeste Buddleja davidii variëteiten groeien uit tot 2,5 -3 meter hoogte. Die plaats heb je niet altijd. Er zijn ook enkele mini-vormen die slechts 1 tot anderhalve meter uitgroeien. De 2 bekendste zijn die van het nanhoe-type en de 'White Ball'.

Buddleja davidii 'White Ball' is de meest compacte (in drie jaar 'n 50 cm) die daardoor in onderhoud veel eenvoudiger is. Dit maakt dat hij zeer goed bruikbaar is zowel in een grote als in een kleine tuin. In potten en bakken voor op het balkon en terras is hij een zeer goede aanvulling bij het assortiment. Als je regelmatig zorgt voor een beetje meststof en water, af en toe de uitgebloeide bloemen verwijdert kun je gerust van juni tot einde september van zijn bloei genieten. 'White Ball' is een gepatenteerde cultivar en niet courant verkrijgbaar. De planten is o.a. te vinden bij Kwekerij Geert De Vriese.

Buddleja davidii 'Nanho Purple' is een botanische variëteit. Het is een kloon gewonnen op het Proefstation voor de Boomkwekerij in Boskoop uit Buddleja var. nanhoensis. Hoogte 1.5 meter.

Buddleja op het terras 

Een vlinderstruik hoeft niet persé in de border van de tuin te staan. Waarom geen buddleja op het terras, dichtbij de woning? Ze bloeien zelfs tijdens de winter. Niet dat je dan vlinders zal zien maar deze soorten geuren heel erg aangenaam en dat is tijdens de winterperiode een aangename meerwaarde. Al deze soorten behandelen we als kuipplant:

	Buddleja asiatica is één van de mooiste vlinderstruiken voor de oranjerie, kas of serre. Bloeit gedurende de winter tot in het voorjaar met geurende, witte bloemen aan slanke, hangende trossen. De bloemen zijn als snijbloem geschikt !
	Buddleja auriculata is één van de mooiste vlinderstruiken voor de oranjerie, kas of serre en is afkomstig uit Zuid-Afrika waar hij algemeen verspreid is in de Kaap provincie. Daar bloeit hij tussen juni en augustus. De planten hebben eigenaardige klimneigingen en naar beneden hangende takpunten. Bloeit gedurende de winter tot in het voorjaar met zoet geurende trossen van roomkleurige bloemen. Die bloemen zijn maar de helft zo groot als bij Buddleja asiatica, maar wel breder.
	Buddleja salviifolia is een krachtig groeiende struik met een dicht takkengestel. Hij is afkomstig uit zuidelijk Afrika en bij ons niet winterhard. Deze vlinderstruik wordt vaak toegepast als kuipplant. De plant bloeit rijkelijk met grote aantallen trossen van zoetgeurende, lilaroze bloemen.

Snoeien 

Voor een mooie bloei behoeven de meeste vlinderstruiken gesnoeid te worden. Sommige soorten bloeien op nieuw gevormde scheuten, andere op zijscheuten van het oudere hout. Dat onderscheidt is belangrijk voor de snoeiwijze. Soorten die bloeien aan twijgen die in hetzelfde groeijaar zijn ontstaan worden altijd in het voorjaar sterk teruggesnoeid. Doe je dat niet dan zal de grootte en het aantal bloemen afnemen. Als je de Buddleja davidii in  in het najaar snoeit kan de vlinderstruik invriezen, je snoeit zeker niet voor maart omdat dan nachtvorst nog aanzienlijke schade kan aanbrengen. Bij een andere groep blijft het takkengestel grotendeels behouden. In de snoeigids bespreek ik de snoeidetails afhankelijk van de soort. Die snoeiwijze kan sterk verschillen zoals voor bijvoorbeeld aan muren geleide buddleja. 
Klik hier voor het snoeien van de verschillende buddleja soorten.

Vlinders 

Wie aanbid ze niet, vlinders in veel verschillende kleuren en  met een zeer uiteenlopende tekening op de vleugels. Ook het formaat van een vlinder is zeer uiteenlopend, van piepklein tot supergroot; en allemaal even mooi. We willen dus allemaal vlinders in de tuin, maar niet iedere tuin wordt evenveel bezocht, we moeten immers onze tuin aantrekkelijk maken voor het fladderende volkje. Wat maakt nu een tuin aantrekkelijk voor vlinders? Klik hier voor het antwoord op deze vraag.

De Vlindertuin is niet ver van het Zwin gelegen. Hier vliegen niet minder dan 35 soorten vlinders onbezorgd rond. Sommige exemplaren hebben een spanwijdte van 15 cm. Meer daarover op Toontuinen, de Vlindertuin van Knokke-Heist (BE).

Nog meer vlinderen in uw tuin? Eén prachtige vlinderplant staat ook nog volop in de belangstelling, dat is de bordersalvia. Deze is namelijk uitgeroepen tot Vaste Plant van het Jaar 2001. Dat predikaat wordt niet zo maar verstrekt. Daarom is Salvia nemorosa zoals de bordersalvia officieel heet, ook een vaste plant met bijzondere kwaliteiten:  klik hier voor meer vlinderen met de bordersalvia.

Rudi Van Overloop