TK-Plantengids, de unieke plantenencyclopedie van de tuinkrant
 

Calluna of dopheide staan garant voor spectaculaire bloem- en bladkleuren

Een paar strenge winters met veel schade en het verlies van heideplanten bij de tuinliefhebber, deed de populariteit van heide sterk dalen. Nu de winters, volgens klimaatvoorspellers, steeds zachter worden, zijn er veel goede eigenschappen van heide op te sommen die het gebruik in onze tuin rechtvaardigen.

Calluna ´Allegro´ -  Calluna of dopheide staan garant voor spectaculaire bloem- en bladkleurenRond de leeftijd van 16 jaar had ik het idee om later heideplantenkweker te worden. Thuis hadden we verschillende soorten staan. Het feit dat ik ze als kind, met goede resultaten kon stekken, heeft daarbij zeker een rol gespeeld. Eind de jaren 70 was heide vrij populair. Toen was er meer belangstelling dan vandaag en konden tuiniers de  schoonheid van heide beter waarderen.

Ik geef toe dat heide er in zijn 9-10 cm potje in het tuincentrum er maar vrij fragiel uitziet. De grootste keuze Calluna kan je er vinden in de maanden september en oktober. Ze staan dan in volle bloei zodat je goed kan selecteren op bloemkleur en bladkleur.

Calluna-soorten bloeien niet alleen mooi, ze hebben ook spectaculaire bladkleuren waar bijzonder mooie effecten mee kunnen gecreëerd worden. Wanneer je de bodem bedekt ziet met een tapijt van bloeiende dopheide, gehuld in vroege ochtendnevels, dan pas begrijp je hoe een briljante bloei ze ten toon spreiden en hoe spectaculair ze wel zijn. Calluna´s bloeien meestal in het najaar. Dopheide is een belangrijke plant zijn omdat ze nog extra kleur kunnen geven aan de vaak te kale en troosteloze najaarstuin. 

Heidetuin - foto VLAM - Calluna of dopheide staan garant voor spectaculaire bloem- en bladkleurenDe Heideachtigen zijn een overzichtelijke familie. Calluna wordt vaak gewoon dopheide genoemd. Twee andere vaak gebruikte soorten zijn Erica en Daboecia. Hier hebben we het in het bijzonder over Calluna. Alle dopheide is perfect te combineren met andere zuurminnende planten zoals Azalea, Rhododendron, Erica, Daboecia, Kalmia, Enkianthus, Pieris en verschillende siergrassoorten. Combineer heide eens met op de achtergrond een groep van Rhododendrons, die wegens hun glanzende en altijd groene bladeren en adembenemende contrast zullen vormen met de bloeiende heide in het najaarsseizoen. 

Hoe winterhard is heide dan wel? 

Er zijn vele dopheide cultivars die winterhard genoeg zijn voor ons klimaat en die hier in onze contreien ook gekweekt en verkocht worden. Jammer genoeg zijn er vaak ook teveel niet-winterharde soorten in het aanbod opgenomen. Een kwestie van je vooraf goed te informeren natuurlijk. 

Standplaats

Zowel Erica als Calluna hebben zon nodig en een open standplaats met voldoende luchtcirculatie. Kies een plek met minstens een halve dag volle zon. Een zuidoostelijke ligging is ideaal. Calluna vergt vooral zon om met zijn gekleurd loof te kunnen pronken en voor een betere bloei. 

De bodem

Het succes van om het even welke heidetuin hangt in grote mate van juiste grondvoorbereiding af. De ideale grond voor heide is lichtjes zuur, heeft een uitstekende drainage en bevat grote hoeveelheden potgrond, turf of compost dat met de tuingrond wordt gemengd om vochtigheid te behouden. Dopheide doet het niet goed in een grond die té vruchtbaar is waardoor hij tevens gevoeliger wordt voor ziekten. De planten zullen dooreen te weelderige groei veel te zwak zijn en een koude winter moeilijkere kunnen doorstaan. Gebruik dus nooit een hoge dosis stikstofhoudende meststof. In de plaats daarvan kan je beter gebruik maken van een droge korrelige zuurhoudende meststof. Informeer best bij aankoop. Het merendeel van de aangeboden meststoffen in de handel is niet geschikt. Pas ook eens natuurlijke micro-organismen toe of natuurlijke plantenversterkers. Deze organismen worden geabsorbeerd en lijken de groei te versterken en het bloeien te verlengen. 

Calluna of dopheide staan garant voor spectaculaire bloem- en bladkleuren

Een zware kleibodem is niet zo geschikt voor heide. Zullen gronden vragen heel wat voorbereidend werk. De eenvoudigste manier om een goede drainage te verzekeren is door op verhoogde bedden te planten. Die kunnen
worden gemaakt door een gedeelte met steen of hout af te bakenen. Meng de bestaande grond met een mengeling van grof (rijn-)zand, potgrond, turf en goede compost. Een van nature hellende tuin is 
gemakkelijker aangezien het natuurlijk afvoert. Zandige grond is een beetje gemakkelijker te bewerken. Opnieuw mengen we de bodem met grof (rijn-)zand, potgrond, turf en goede compost. 

De betere zomer- en herfstbloeiers 

Calluna vulgaris ´Allegro´
Calluna vulgaris ´Beoley Crimson´ bloeit met diep karmijnrode bloemen in september-oktober. Groeit tot 60 cm hoog en heeft als dusdanig een ietwat hoge opgaande groeiwijze.
Calluna vulgaris ´Gold Haze´ is een waardevolle nieuwigheid die afkomstig is uit Engeland. Deze dopheide valt op door zijn goudgeel loof in de winter dat weinig verkleurd. Groeit tot 25 cm hoog. Van augustus tot september wit bloeiend. Het gele loof kan in strenge winters best wat beschut worden.
Calluna vulgaris ´Mullion´ heeft een lage, kruipende groeiwijze tot 25 cm hoog. Bloeit in augustus-september met diep paarsmauve bloemen.
Calluna vulgaris ´Elsie Purnell´ heeft een sierlijke opgaande groeiwijze. Lijkt met zijn zilverachtige lichtroze en gevulde bloemen op ´H.E. Beale` maar is veel beter en mooier. Hoogte tot 60 cm. Bloeitijd september-oktober.
Calluna vulgaris ´Carmen´ 
Calluna vulgaris ´Marleen´ is afkomstig uit Nederland en heeft 2-kleurige bloemknoppen, nl wit met een paarsrode punt die later paarsrood verkleurt. Sterk aan te bevelen cultivar omwille van zijn langdurige bloeitijd die loopt van september tot november. Groeit tot 30 cm hoog.
Calluna vulgaris 'J.H.Hamilton' is een aanrader. Calluna vulgaris ´J.H.Hamilton´ is een aanrader. Groeit niet alleen goed gedrongen (tot 25 cm hoog) maar bloeit ook prachtig met zijn zalmkleurige bloemen in augustus en september die mooi contrasteren met het loof. Ietwat brede vorm.
Calluna vulgaris ´County Wicklow´
calluna_boskoop_2106.jpg (1377618 bytes) Callana vulgaris ´Boskoop´ is afkomstig uit Nederland (nl. uit Boskoop) en groeit zeer openspreidend met opgaande takken. Bloeit van augustus tot september met diep mauveroze bloemen. Het loof is opvallend goudgeel. Het kan in strenge winters best wat beschermd worden. Prachtig is hoe dit goudgele loof naar de winter toe veranderd naar licht tot dieporanjerode twijgens. Kortom, een opvallende aanrader.
Calluna vulgaris ´Sir John Charrington´ is een heel mond vol. Deze paarsrood bloeiende dopheid heeft in de lente en zomer een groengeel loof dat bijzonder verkleurd in de herfst naar brons. Bloeit van augustus tot september. Hoogte 30 cm.
geen afbeelding Calluna vulgaris  ´C.W. Nix´ is een cultivar die al een hele tijd in het sortiment meedraait, voornamelijk omdat hij zo sterk is. Nadeel is zijn hoge groei van 60 tot 80 cm. Deze dopheide bloeit in augustus-september met paarsrode bloemen aan opgaande twijgen. Het zijn robuuste planten.


Deze zijn maar enkele van de vele verbazende verscheidenheid aan dopheide met briljante kleuren die je de tuin kan sieren. Als je op zoek bent naar meer foto's moet je zeker eens de website van de Internationale heidevereniging bezoeken. Interessant is de lijst van winterhardheide cultivars: http://www.users.zetnet.co.uk/heather/handy_guide.html

Bezoek ook eens de Nederlandse afdeling http://ericultura.tuinkrant.com. Heb je de smaak te pakken dan kan je er lid worden.

Het planten

Nadat je een beplantingschema en de grond hebt voorbereid, kun je beginnen met het planten. Na het verwijderen van de
pot, maak je de wortels met je vingers  een beetje los. Als de potkluit wat aan de droge kant is, doorweek hem dan eerst. Wanneer de wortels reeds een stevige massa vormen, neem je een scherpe mes en een snijd je onderaan aan de vier hoeken2-3 cm weg en 1 cm van de bodem. Dit bevordert nieuwe wortelgroei in de vers voorbereide grond. Plaats het heideplantje in het voorbereide plantgat en vul verder aan met de verbeterde grond. De grond goed rond de wortels aandrukken. Daarna nog even aangieten. Zorg dat het water goed rondom de wortelkluit kan doorsijpelen. 

Het met schors bedekken van de bodem tussen de planten is een goed idee. Hierdoor behoudt je vochtigheid dichtbij de oppervlakte van de grond, blijft de oppervlaktegrond koel en verhinder je waterverdamping en gronderosie. Gebruik pijnboomschors of schors van de pijnboomnaald en spreid dit 5 cm dik rond en tussen elke plant. Als je in de lente plant zal je mogelijks nog eens naaldschors moeten aanbrengen. Aangezien ook de planten verder uitgroeien zal je wel de tweede maal een kleinere hoeveelheid nodig hebben. Geeft de nieuwe beplanting regelmatig water. Gebruik altijd regenwater. Leidingwater bevat teveel kalk en is slecht.

Heidekweker ben ik uiteindelijk niet geworden maar ik kan nog steeds genieten van een bloeiende partij heide.

Meer heidenieuws?

Rudi Van Overloop

 

 

© Copyright Marbo bedrijfspromotie
Niets van deze plantengids kan verveelvoudigd worden zonder schriftelijke toestemming van de auteur!